استفاده‌ى آن به جيب آن دو نفر مىرفت . ثروتمندان را از شهرستان‌ها به تهران احضار و از آن‌ها باج و رشوه مىگرفتند . ظلم و تعدى رايج و اموال و دارايى و حتى جان ملت ايران در دست عمال دولت بود . مردم درصدد توطئه‌اى بودند تا بدان وسيله شاه ضعيف النفس و ناتوان و وليعهد را مخلوع و شعاع السلطنه پسر كوچك شاه را كه حتى در ايران هم ضرب المثل ظلم و ستم بود ، به سلطنت بنشانند » . « سياست اتابك و ياران او باعث دشمنى تمام طبقات ايران شده بود . سياستمداران ميهن‌پرست معدودى بودند كه مىدانستند كشور چگونه رو به زوال مىرود . طبقه‌ى روحانى حس مىنمود قدرت قديم و آزادى آن‌ها توأما با كشورشان در شرف از بين رفتن است . توده‌ى عظيم مردم و طبقه‌ى تاجر هم ، هرروزه قربانى ظلم و جور عمال دولت بودند » . آثار نويسندگان روسى از آثار نويسندگان روس ترجمه‌ى فارسى دو كتاب در اختيار نگارنده هست كه هردو در سال 1329 هجرى شمسى در تهران به چاپ رسيده است . يكى زير عنوان « انقلاب مشروطيت ايران و ريشه‌هاى اجتماعى و اقتصادى آن » به قلم م . پاولويچ و و . تريا و س . ايرانسكى ترجمه‌ى م . هوشيار و ديگرى كتاب « ايرانى كه من شناخته‌ام » تأليف ب . نيكيتين ، كنسول سابق روس در ايران ترجمه و نگارش فره‌وشى . م . پاولويچ و دو نويسنده‌ى ديگر كتاب « انقلاب مشروطيت ايران » بر خلاف نويسندگان انگليسى و نويسندگان داخلى تجزيه و تحليل انقلاب ايران را بيشتر بر پايه‌ى مسائل اقتصادى قرار داده و در حقيقت اين عامل مهم را كه ديگر زياد بدان توجه نكرده‌اند ، علت اساسى انقلاب دانسته و شرايط و وضع اقتصاد ايران قبل از انقلاب را مورد بررسى دقيق قرار داده‌اند . د پاولويچ نويسنده‌ى بخش اول اين كتاب كه از مسائل اقتصادى بحث كرده است ، مىنويسد : « خرابى وضع مالى همواره مترادف با تيره‌روزى دهقانان بوده است . سنگينى بار ماليات در ايران بر دوش طبقه‌ى دهقان گذارده شده و از بازرگانى داخلى و خارجى نيز كم‌وبيش مالياتى اخذ مىشد . مستغلات شهرى و اموال منقول از تأديه ماليات معاف بوده‌اند » . « ماليات بر درآمد و ماليات بر ارث در ايران بىسابقه بوده است . زمانى دهقان يك دهم محصول خود را به خان ( مالك ) و يك دهم ديگر را به حكومت مىداد . اينك در صورتى كه دهقان با وسايل شخصى به كشت و زرع بپردازد ، بايد صدى 33 محصول را به مالك بدهد و در صورتى كه مالك ، بذر ، حيوان ( جفت گاو ) و وسايل كشاورزى در اختيار زارع بگذارد 85 درصد محصول را مىبرد » .